W dniu 2013-04-05 12:05, Andrzej Jarzabek pisze:

> No więc właśnie wcale nie musiało. Po prostu godzono się z tym, że
> niektóre interwały w niektórych tonacjach nie będą brzmiały dobrze - i
> unikano ich.



> Zresztą chyba nie chcesz powiedzieć, że instrumenty klawiszowe i w
> szczwególności ich układ klawiatury to sprawa ponadkulturowa i
> ponadczasowa, czy wręcz zakodowana genetycznie? Z kolei przecież cymbały
> czy inne metalofony można przecież stroić do dowolnej ilości dźwięków w
> oktawie - wcale niekoniecznie musi być ich 12.

pewnym ograniczeniem wydaje się jednakowoż rozmiar płytek i nie mówimy
tu o tym, coś się da, ale co zwykło się robić. A zwykło się np. stroić
fortepian raz na jakiś czas, a nie przed każdym utworem "pod jego tonację".

>>> Ale jak najbardziej używane były 19- i 31-stopniowe stroje równomiernie
>>> temperowane.
>>
>> Rad bym posłuchać jakieś _melodii_ miast awangardowego hałasu -
>> dysponujesz linkiem? Nie, że takie skale były, bo to i w wiki
>> znajdziesz, ale do jakiejś melodii nie dającej się odegrać na
>> fortepianie z powodu choćby stosowania owej 19-stopniowej skali?
>
> W renesansowej muzyce używano takich strojów, nie wiem na ile uważasz to
> za "awangardowy hałas". Druga sprawa jest taka, że akurat dla 19-tonowej
> skali wszystkie dźwięki mają swoje odpowiedniki w normalnej 12-tonowej,
> tylko że faktyczne interwały są nieco inne i np. C z krzyżykiem to inny
> dźwięk niż D z bemolem (co nawiasem mówiąc było również prawdą w
> nierównomiernie temperowanych "naturalnch" strojach opartych o czyste
> interwały).

Cały czas piszemy o równomiernym temperowaniu. O ile 12 tonowa gama dla
każdego dźwięku znajdzie odpowiednik w gamie 24 tonowej to podobny
zabieg "z 19 na 12" brzmi raczej kuriozalnie. Znaczy, niektóre pary
_różnych_ dźwięków mają ten sam (jeszcze inny) odpowiednik. Wybacz, ale
to brzmi z lekka bez sensu ;)

> Więc teoretycznie da się zagrać różne rzeczy, tylko będą
> nieco inaczej brzmiały,

Jeżeli to ma wyglądać tak, że zagram znany kawałek na kompletnie
rozstrojonym klawesynie czy gitarze i to ma być "dowodem że się, tylko
nieco inaczej brzmi" to ja tego nie kupuję. Moje uszy też.

(...)
> A nawet współczesną muzykę na twój 15-tonowy strój:
> http://www.youtube.com/watch?v=YJQsR-Z5aDc

dziękuję, nieco wcześniej znalazłem też:
http://en.wikipedia.org/wiki/15_equal_temperament

> Nie wiem jak z awangardowością, ale jak dla mnie nie brzmi to
> szczególnie hałaśliwie.

Dla mnie to brzmi całkiem sensownie, wbrew obawom, że "to nie ma prawa
brzmieć dobrze, bo tylko skala 12 tonowa daje dobre interwały i
współbrzmienia".

Teraz mi chodzą po głowie stroje nieparzyste, bądź nierównomiernie
temperowane, za to w obrębie nie jednej, ale dwóch bądź więcej oktaw.
W sensie, że nie będzie w skali dźwięku o dwukrotnie wyższej
częstotliwości, "gama" skończy się dźwiękiem o częstotliwości np. 4 razy
większej niż bazowy. Ot, taka zdrożna ciekawość.

Chyba jednak trzeba będzie poczytać jak wyduszać z karty konkretne
częstotliwości, choćby tylko sinusoidalne ;) (żeby nie było całkiem
offtopicznie)