W dniu 11.04.2025 o 10:44, Mateusz Viste pisze:
> On Fri, 11 Apr 2025 09:59:44 Uzytkownik:
>
>> W dniu 11.04.2025 o 08:46, Mateusz Viste pisze:
>>> W sytuacji, którą opisujesz, to ja bym instalację poprowadził
>>> trójprzewodową, podłączył PE w gniazdkach, ale zostawił dyndające
>>> (zaizolowane kawałkiem taśmy) w rozdzielnicy.
>>
>> Weźmiesz odpowiedzialność za tak głupią i niebezpieczną poradę?
>
> Ależ ja tu niczego nie radzę. Opisuję jak *ja* bym to zrobił, sam dla
> siebie, w warunkach gdzie instalacja w mieszkaniu jest już sparciała i
> do wymiany, nie ma możliwości uzyskać rzetelnego uziomu i instalacja
> na klatce - nad którą nie mam żadnej kontroli - jest w stanie
> wystarczająco zaniedbanym by wywołać obawę co do jakości PENa.

Skoro nie masz o tym pojęcia to nie pisz jak Ty byś to zrobił, bo ktoś
przyjmie to za dobrą poradę i w ten sposób temu komuś wyrządzisz
krzywdę. Z powodu takiej, złej porady może on lub ktoś z domowników
stracić życie.
Trzeba mieć odrobinę szacunku dla siebie samego i nie kreować się na
wszystkowiedzącego, doradzając w tematach w których się nie ma wiedzy i
kompetencji.

Jeżeli mamy sieć zasilającą TN i w pionie w bloku mamy TN-C (czyli mamy
przewód PEN) to należy wyprowadzić z rozdzielnicy do pionu PEN lub
lepiej oddzielnie N i PE czyli dokonać podziału PEN na PE i N.
Przy czym wyprowadzając PEN z rozdzielnicy musi on mieć przekrój minimum
10mm2 dla miedzi lub 16mm2 dla aluminium.
Ponieważ wiemy, że pion ma być modernizowany, bo są takie plany i w
przyszłości ma być tam oddzielny PE i N to lepiej jest wyprowadzić od
rozdzielnicy do pionu oddzielne przewody N i PE, bo wtedy nie muszą one
mieć takiego przekroju jak dla PEN. Mogą one mieć wtedy mniejszy
przekrój np. 4mm2 lub 6mm2
Wtedy podziału PEN na N i PE dokonujemy w skrzynce pionu na korytarzu.
Do czasu modernizacji pionów, zarówno nasz N jak i PE są podłączone do
PEN pionu.

Dodatkowo do listwy PE w rozdzielnicy należy podłączyć wszystkie
instalacje w domu, które są wykonane z rur metalowych (CO, woda, gaz)
oraz przyłączyć wszelkie elementy konstrukcyjne budynku, znajdujące się
w tym mieszkaniu, jeżeli tam występują np. zbrojenie betonowych ścian
czy konstrukcje nośne itp.
Są to tzw. lokalne połączenia wyrównawcze i jest to jeden z rodzajów
ochrony w razie przerwania ciągłości przewodu PEN w pionie, ponieważ
pomiędzy obudowami urządzeń oraz wszystkich bolców ochronnych w
mieszkaniu, a metalowymi instalacjami czy elementami konstrukcyjnymi nie
będzie różnic potencjałów.
Ponadto można też zabezpieczyć się przed utratą ciągłości PEN, stosując
tzw. wyzwalacze nadnapięciowe i podnapięciowe.
Jeżeli PEN utraci ciągłość to wtedy w obwodach 1-fazowych mogą się
pojawiać i utrzymywać dłuższy czas napięcia od prawie zera do prawie
400V. Takie wyzwalacze reagują na wzrost tego napięcia powyżej i/lub
poniżej dopuszczalnej wartości, powodując wyłączenie zasilania.

Dlaczego połączone przewodem PE bolce ochronne bez podłączenia do
uziemienia lub PEN oraz pozostałych ww instalacji stwarzają śmiertelne
zagrożenie?
Ano dlatego, że w razie jakiejkolwiek awarii, która się wydarzy
gdziekolwiek np. grzałka w pralce czy podgrzewaczu wody, w piekarniku
czy nawet w lampie dostanie zwarcie do obudowy to mamy wysoki potencjał
pomiędzy obudowami wszystkich urządzeń w mieszkaniu, a instalacjami CO,
wody, gazu oraz metalowymi elementami konstrukcyjnymi. Potencjał
zagrażający życiu.

Ponadto rura gazowa może wtedy zacząć pełnić rolę przewodu neutralnego i
może płynąć tą rurą prąd i nie tylko z tego mieszkania. Prąd z całą
pewnością popłynie tą rurą gazową, jeżeli ktoś będzie miał w mieszkaniu
podłączoną kuchenkę z gazowymi palnikami i elektrycznym piekarnikiem.
Wtedy cały prąd z mieszkania zamiast powracać do PEN pionu, będzie
płynął od bolca gniazda do którego podłączona jest kuchenka, następnie
przewodem zasilania tejże kuchenki, a dalej rurą gazową do ziemi.
Znam kilka takich sytuacji. Rury gazowe potrafiły się rozgrzewać tak
mocno, że aż się z nich kopciło.
Prąd popłynie przez tę kuchenkę i rurę gazową od wszystkich lokatorów,
którzy utracą ciągłość PEN, a jednocześnie nie będą mieli takich kuchenek.


>> Jak to wykonać prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi przepisami, żeby
>> było bezpieczne, opisałem wcześniej.
>
> Z czystej ciekawości -- podasz linka? Bo nie mogę znaleźć.
>
> Mateusz

Niestety, te najważniejsze linki są płatne:
https://sklep.pkn.pl/pn-hd-60364-4-41-2009p.html w wersji polskiej, ale
w PKN pracują śmierdzące lenie to nawet nie chce im się przetłumaczyć
aktualnej normy:
https://sklep.pkn.pl/pn-hd-60364-4-41-2017-09e.html

Ponadto wynika to także z Prawa Budowlanego
https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=
WDU19940890414
oraz powiązanego z nim rozporządzenia:
https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=
WDU20020750690
Tutaj już możesz ściągnąć do woli za darmo, ale tu nie jest to
wyjaśnione jak to wykonać, lecz tylko i wyłącznie informacja, że ma być
oddzielny przewód ochronny :)

P.S. Zajmuję się zawodowo od kilkudziesięciu lat badaniami i pomiarami
odbiorczymi oraz okresowymi instalacji elektrycznych. Tak więc to co tu
napisałem nie piszę jako laik.