HF5BS pisze:

>> Atmosfera nie jest tak stabina jak skała, stąd wahania,
>> również krótkookresowe.
>
> Czyli wpływ jest, więc co konkretnie na co wpływa?

Z grubsza wszystko na wszystko. A konkterniej, to zaczyna się od
Słońca, jego promieni, które padają na górne warstwy atmosfery, to
i owo jonizują, elektrony hulają w podskokach, coś przewodzi, coś
nie, z tego się robią różne oddziaływania na falę elektrmagnetyczną,
a my obserwujemy efekt końcowy w postaci zmian propagacji. Mechanizmu
można się domyślać, można badać dokładniej -- i wiele książek o tym
napisano. W kilku zdaniach trudno.

>>> Pytam poważnie. Jak specjalista specjalistę, a nie kuma kumę.
>>> A chcę po prostu pozbyć się niespójności z przekazu, a problemem
>>> jest mocne wahanie sygnału.
>>
>> E, jaki ja tam specjalista. Dawno temu mnie takich rzeczy uczono.
>> I choć na nic mi się one nigdy nie przydały, sporo jeszcze pamiętam.
>
> Jeśli to prawda, czego broń Boże nie chcę zaprzeczać, to miałem na
> myśli, aby mieć źródło, na które mógłbym się powołać, gdyby kiedyś
> doszło z kimś do podobnej rozmowy. Jedno źródło mam, teraz pozostaje mi
> znaleźć drugie, że jak mi ktoś powie "A", to chciałbym to potwierdzić,
> albo udowodnić, że jednak "B". Może załamanie, wiele fal też się
> w jonosferze załamuje, zamiast odbijać, jak w światłowodzie,

Propagacji fal długich bliżej może być do światłowodu jednomodowego,
niż do takiego, jak się rysuje w podręcznikach szkolnych, gdzie promień
światła obija się o ściany (jak konduktor pijany).

> spotkałem się z tym (wg opisu), ze albo się odbija jak kąt padania
> równy kątowi odbicia, albo przygina, miękko, bez kantów. Nie da
> się jednak zaprzeczyć, ze jonosfera ma tu swoje do powiedzenia,
> zdecydowanie, nie wyglądało mi to na ruchy powietrza.

Jonosfera to też powietrze poniekąd. Które nie musi się całe ruszać,
by była w nim fala. Fala jonizacji chociażby.

> Natomiast zdecydowanie dało sie wyczuć, że minimum przelatuje po
> całym widmie odbieranego sygnału. Więc na 200% propagacja wielodrożna.

...która nie musi być związana z odbiciami jonosferycznymi.

> Natomiast o propagacji a-la falowód (co IMHO nie wyklucza takowej
> dla LW) wyczytałem, że dla pasma 70cm i chyba krótszych, tworzą się,
> nie pomnę od czego, coś właśnie jak falowody, chyba przez zmiany
> w troposferze (niech mnie ktoś skoryguje, jeśli kłamię), występuje,
> jak to nazwano, superrefrakcja,

Ja bym tego falowodem nie nazwał. Ani światłowodem. To prawie to samo,
co fatamorgana -- efekt dużego gradientu własności fizycznych powietrza.

> Czymże jednak wytłumaczyć... wiele lat temu, siedząc przy radiu
> (ale BCL, nie HAM) i robiąc coś, nie pomnę co, słyszę raptem, jak
> spiker prowadzący ocieka sraczką z wrazenia i mówi coś w stylu
> "słychać nas najdalej na świecie". Co się okazało - zadzwonił jakiś
> gościu z Meksyku, że właśnie słucha Jedynki na długich, to jeszcze
> była komuna, lata 80, po stanie wojennym już, na pewno istniał wtedy
> jeszcze Konstantynów.

Wytłumaczyć falą powierzchnową wspomaganą rzeczonym falowodem
jonosferycznym.

> Na pewno nie była to fala przyziemna, a jednak skutecznie poszło,
> bo to odległość ok. 12000 km.

Na pewno nie była przyziemna, tylko przyoceaniczna. Założyć można,
że jeśli akurat trafiły się tak dobre warunki do jej propagacji,
to i po drodze na Azorach słychać było dobrze.

> Londyn, Chorwacja, Wołgograd, znów Londyn, gdzieś w Grecji,
> Moskwa, w samochodzie, w Rumuni...

Gdy za gąbińskich czasów jeździłem po takich miejscach, to Jedynkę
słychać było zawsze. Im dalej od kraju, to sygnał nieco słabszy,
ale zawsze stabilny i przewidywalny. Nic nadzwyczajnego.

--
Jarek