On 2024-03-16, Jacek <j...@...pl> wrote:
> W dniu 16.03.2024 o 00:03, Marcin Debowski pisze:
>> Obecne
>> postrzeganie ich trafności, jako wcześniejszej wizji to bardziej coś w
>> stylu "błędu potwierdzenia". Na tym technicznym poziomie, bodajże
>> jedynym, uderzającym przewidywaniem były książki elektroniczne, ale to
>> są wszystko pewne elementy nie jednolita wizja.
>
> W jednej z podróży Ijona Lem opisał społeczeństwo w którym tabu była
> ilość ludności. Skutek był taki że byli oni zmuszeni przełamywać
> kolejne bariery produkcji żywności aby utrzymać głód w ryzach przy
> ciągle a wykładniczo rosnącej liczbie osób. Nic ci to nie przypomina? Do
> dziś, na Ziemi, podobnie jak na tej planecie od Lema bohatersko
> przełamujemy kolejne bariery, a to żywności a to surowców czy wody z
> trudnością nadążając za przyrostem ludności. Skwapliwie odwracając wzrok
> od prawdziwej przyczyny - braku planowania ilości ludzi. Gdy to Lem
> pisał, nikt nawet nie myślał o jakichś kryzysach. Dziś już się widzi
> kryzys ale leczy objawowo, zamiast przyczynowo.
> Masz wizję przyszłości, całkiem nie na gruncie techniki tylko obyczaju.

Ja się nie upieram, że te technikalia zawsze i wszędzie, ale przykład,
który podałeś jest dobry z innego względu. Zobacz jak wygląda krzywa
przyrostu populacyjnego:
https://ocdn.eu/images/pulscms/YmI7MDA_/cf80497d-643
3-498a-aec7-811d0bb74644.jpeg

Zobacz, że do jakiś lat 30-40. ten przyrost był zgrubsza liniowy, a coś
się zaczęło wyraźnie dziać od lat 40-50. I wtedy nie było jeszcze
wiadomo, że to będzie krzywa nadal z grubsza liniowa, ale o innym
stopniu nachylenia. Wyglądało, że populacja pikuje ostro w górę. Temat
społeczeństw dystopijnych i przeludnienia pojawia się w literaturze sf
właśnie zdaje się od lat 50. Tak, więc dla mnie jest to podobny
przypadek jak z tymi technikaliami. Nie ma bata, aby Lem o tym nie
wiedział, a jako dobry futurysta i filozof z chęcią rozważał różne opcje
rozwoju sytuacji. Ale czy to jest wizjonerstwo? W moim odczuciu,
wizjonerstwo to byłoby przewidzenie, że krzywa zacznie pikować żyjąc
powiedzmy na przełomie wieków, ale nie wtedy gdy to pikowanie stało się
ewidentne.

--
Marcin